الشيخ ناصر مكارم الشيرازي

35

پيام امام امير المومنين ( ع ) ( فارسى )

بديهى است محبّت ، ايجاد محبّت مىكند و كمك به افراد وجدان آنها را بيدار مىسازد و خود را مديون محبّت كننده مىبينند ، بنابراين هرگاه مشكلى براى محبّت كننده پيش آيد آنها با رضايت خاطر به كمك مىشتابند و اين بهترين سرمايهء زمامداران براى ادارهء كشور و بقاى حكومت است . آن‌گاه امام در جمله‌اى كوتاه و پر معنا مىفرمايد : « زيرا عمران و آبادى ، هر چه بر آن نِهى تحمل مىكند » ؛ ( فَإِنَّ الْعُمْرَانَ مُحْتَمِلٌ مَا حَمَّلْتَهُ ) . اشاره به اينكه اساس كار و آنچه حرف اوّل را مىزند عمران و آبادى است ؛ اگر زمين‌هاى كشاورزى و ساير منابع درآمد مردمِ يك كشور آباد گردد و بنيهء اقتصادى همه قوى شود هر مشكلى پيش آيد قابل حل است . آن‌گاه امام در پايان اين سخن به نكتهء ديگرى كه عامل اصلى ويرانى كشورهاست اشاره كرده مىفرمايد : « ويرانى زمين تنها به علت فقر صاحبان آن حاصل مىشود و فقر آنها تنها به سبب توجّه زمامداران به جمع مال و زراندوزى و بدگمانى به بقاى حكومتشان و كم عبرت گرفتن ( از سرنوشت زمامدارانِ پيشين ) خواهد بود » ؛ ( وَإِنَّمَا يُؤْتَى خَرَابُ الْأَرْضِ مِنْ إِعْوَازِ « 1 » أَهْلِهَا ، وَإِنَّمَا يُعْوِزُ أَهْلُهَا لِإِشْرَافِ أَنْفُسِ الْوُلَاةِ عَلَى الْجَمْعِ ، وَسُوءِ ظَنِّهِمْ بِالْبَقَاءِ ، وَقِلَّةِ انْتِفَاعِهِمْ بِالْعِبَرِ ) . مسائل اجتماعى و حوادثى كه در كشورها مىگذرد همواره علت و معلول يكديگرند ؛ هنگامى كه زمامداران بر اثر بىكفايتى يا ظلم بر مردم از آيندهء خود نااميد شوند و از تجارب پيشينيان در زمينهء زمامدارىِ صحيح بهره نگيرند دستپاچه مىشوند و به جمع مال مىپردازند ؛ گاه آن را در نقاط دور و نزديك پنهان مىسازند و گاه به بستگان خود منتقل مىكنند و گاه به كشورهاى خارج اگر محل مورد اطمينانى داشته باشند انتقال مىدهند و همين امر باعث ويرانى زمين‌ها و منابع اقتصادى و فقر عمومى مىشود و اركان حكومت را متزلزل

--> ( 1 ) . « إعْواز » به معناى كمبود و فقر است